Digi-health-literacy: «Ενδυναμώνοντας τους μαθητές να αποφασίζουν για την Υγεία τους – Κριτική αξιολόγηση των προσλαμβανόμενων Πληροφοριών με τη χρήση Ψηφιακών εργαλείων».

Το έργο επιδιώκει να συμβάλλει στην αύξηση των επιπέδων της εγγραμματοσύνης υγείας και κατ’ επέκταση στην ενδυνάμωση του μαθητικού πληθυσμού ώστε να έχει τη δυνατότητα πρόσβασης, διαχείρισης, επεξεργασίας και κριτικής αξιολόγησης της πληροφορίας που σχετίζεται με την υγεία και να αποφασίζει ενημερωμένα προς όφελος της υγείας του και της υγείας των ατόμων του περιβάλλοντός του. Συγκεκριμένα, αξιοποιώντας την ενασχόληση και εξοικείωση των παιδιών της μαθητικής ηλικίας (μαθητές πρώτων τάξεων Γυμνασίου-Λυκείου) με την ψηφιακή τεχνολογία, καθώς και την προτίμησή τους για πιο ενδιαφέρουσες, διαδραστικές εκπαιδευτικές διαδικασίες που τους κινητοποιούν και τους δίνουν κίνητρα, θα δημιουργηθεί κατάλληλο για κάθε ηλικιακή ομάδα ηλεκτρονικό παιχνίδι σοβαρού σκοπού (serious game) που θα συνδυάζει τη διασκέδαση με τη μάθηση, με τελικό πάντα στόχο τη βελτίωση της εγραμματοσύνης υγείας (health literacy) του μαθητή, αυριανού ενήλικα και υπεύθυνου πολίτη. Ο τρόπος αυτός εκπαιδευτικής προσέγγισης τοποθετεί τον μαθητή στο προσκήνιο, ο οποίος τελικά αποκτά γνώσεις και δεξιότητες με ένα δυναμικό, διαδραστικό και διασκεδαστικό τρόπο. Παράλληλα, το έργο σκοπεύει να προσεγγίσει και εμπλέξει τους ενήλικες του περιβάλλοντος των μαθητών, που λειτουργούν ως πρότυπα για αυτούς, όπως οι καθηγητές και γονείς/κηδεμόνες, προκειμένου να ωφεληθούν και οι ίδιοι αλλά και να συμβάλλουν στην εκπαίδευση για την εγγραμματοσύνη υγείας των παιδιών και εφήβων εντός και εκτός σχολείου. Για την επίτευξη του στόχου θα δημιουργηθεί επιπλέον εκπαιδευτικό και ενημερωτικό υλικό (όπως πρακτικοί οδηγοί με infographics, newsletters). Το παραγόμενο ηλεκτρονικό εκπαιδευτικό εργαλείο και υλικό και η αποτελεσματικότητά του θα αξιολογηθεί σε πιλοτική μελέτη προς το τέλος του προγράμματος και θα υπάρξει η δυνατότητα βελτιώσεων. Το σύνολο του υλικού θα αποτελέσει μία εργαλειοθήκη για την ΕΥ στο ελληνικό περιβάλλον, η οποία θα φιλοξενηθεί σε ειδική πλατφόρμα και θα αποτελέσει τη βάση για τη βιωσιμότητα του έργου και την περαιτέρω ανάπτυξή του στο μέλλον. Στη συνέχεια, θα μπορεί να αξιοποιηθεί σε στρατηγικές και προγράμματα που στοχεύουν στην ενδυνάμωση των εφήβων σε θέματα σχετιζόμενα με την πληροφορία της υγείας και τελικά στη διατήρηση και προαγωγή της υγείας τους βάζοντας γερά θεμέλια για την υγεία τους σε όλο τον κύκλο της ζωής τους.

Πληροφορίες

Αντικείμενο του έργου Digi-health-literacy αποτελεί η «εγγραμματoσύνη της υγείας» (ή εγγραμματισμός υγείας, όρος health literacy στα αγγλικά) και η καλλιέργειά της στον παιδικό και εφηβικό πληθυσμό. Η «εγγραμματoσύνη της υγείας», που ορίζεται ως η εκπαίδευση και ενδυνάμωση του ατόμου στην πρόσβαση, κατανόηση, διαχείριση, επεξεργασία, κριτική αξιολόγηση και αξιοποίηση των πληροφοριών που αφορούν την υγεία του προς όφελος του ιδίου και των ατόμων του περιβάλλοντός του, είναι πολύ σημαντική για τη διατήρηση και προαγωγή της υγείας και ευημερίας των ατόμων, ιδιαίτερα, μέσα στις πολύπλοκες συνθήκες διαβίωσης και τις υψηλές απαιτήσεις των σύγχρονων κοινωνιών. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας COVID-19, η σημασία της εγγραμματοσύνης υγείας αναδείχθηκε ακόμα περισσότερο, καθώς ο πληθυσμός δέχτηκε καταιγισμό από τεράστιο όγκο πληροφοριών σχετικών με την υγεία (φαινόμενο που χαρακτηρίστηκε ως infodemic), κυρίως μέσω του διαδικτύου και των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, πολλών εξ αυτών αμφιβόλου αξιοπιστίας, που λειτούργησαν αρνητικά δημιουργώντας σύγχυση, ανασφάλεια και κλονισμό της εμπιστοσύνης των ατόμων στις υγειονομικές αρχές και επιφέροντας αρνητικά και δυσμενή αποτελέσματα για την ατομική και δημόσια υγεία. Η εγγραμματοσύνη της υγείας (από εδώ και στο εξής θα αναφέρεται ως ΕΥ) είναι προϋπόθεση για να μπορέσει κάθε άτομο να παίρνει σωστές αποφάσεις που αφορούν την υγεία του καθημερινά (στο σπίτι, στην εργασία, στο σχολείο, στην κοινότητα, στις υπηρεσίες υγείας, στην αγορά, κ.α), για να αποφεύγει την παραπληροφόρηση ή παραπλάνησή του από ψευδείς πληροφορίες, και να μετέχει ενεργά στη διατήρηση και βελτίωση της υγείας και της ποιότητας της ζωής του και των ατόμων του στενού και ευρύτερου περιβάλλοντός του. Απλές αποφάσεις της καθημερινής ζωής που σχετίζονται με την υγεία, όπως ο τρόπος ζωής (π.χ. τι θα φάω σήμερα, να περπατήσω ή να πάρω το αυτοκίνητο, να καταναλώσω ή όχι αλκοόλ, να καπνίσω ή όχι), η φροντίδα της σωματικής και ψυχικής υγείας (να εμβολιαστώ, να πλένω τα χέρια μου συχνά, κάθε πότε να επισκέπτομαι τον γιατρό, πως θα βρώ τον ειδικό γιατρό), η ασφαλιστική κάλυψη, η κατανόηση και συμμόρφωση στη θεραπεία (κατανόηση γραπτών ή προφορικών ιατρικών οδηγιών) και πολλά ακόμα θέματα σχετίζονται την ΕΥ. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) έχει συμπεριλάβει την ΕΥ ανάμεσα στα σημαντικότερα μέτρα για την πρόληψη και αντιμετώπιση των χρονίων μη μεταδοτικών νοσημάτων, των λοιμωδών νοσημάτων αλλά και για τη μείωση των κοινωνικών ανισοτήτων στην υγεία καθώς αναγνωρίζεται ως ένας από τους κοινωνικούς προσδιοριστές της. Η ΕΥ αποτελεί βασικό εργαλείο για την επίτευξη των στόχων της βιώσιμης ανάπτυξης (sustainable developmental goals) που έχουν τεθεί για το 2030 και ιδιαίτερα την επίτευξη του 3ου στόχου “Εξασφάλιση της υγείας και ευημερίας σε όλες τις ηλικίες». Επιστημονικά τεκμηριωμένα δεδομένα έχουν δείξει ότι η έλλειψη της ΕΥ σχετίζεται με:

1) Αδυναμία στην κατανόηση και επεξεργασία της ιατρικής πληροφορίας και των σχετικών μηνυμάτων,

2) Έλλειψη βασικών γνώσεων για τα κύρια νοσήματα της σύγχρονης εποχής και τους παράγοντες κινδύνου που σχετίζονται με αυτά,

3) Αδυναμία λήψης ενημερωμένων αποφάσεων που σχετίζονται με την υγεία των ατόμων στην καθημερινή τους ζωή,

4) Υψηλότερο επιπολασμό (ποσοστά) παραγόντων κινδύνου χρονίων νοσημάτων (π.χ κάπνισμα, ανθυγιεινή διατροφή, κατανάλωση αλκοόλ) και υιοθέτηση ριψοκίνδυνων συμπεριφορών,

5) Δημιουργία σύγχυσης, ανασφάλειας και έλλειψης εμπιστοσύνης λόγω της πληθώρας των πληροφοριών που δεν μπορούν να αξιολογηθούν,

6) Χαμηλή ποιότητα στην επικοινωνία και στην κατανόηση των μηνυμάτων που δίνονται από τους επαγγελματίες υγείας,

7) Μικρότερη συμμετοχή σε προληπτικές εξετάσεις και μικρότερα ποσοστά εμβολιαστικής κάλυψης,

8) Ελαττωμένη συμμόρφωση σε θεραπείες και αυξημένα ποσοστά παρενεργειών από τη μη τήρηση των οδηγιών,

9) Αναποτελεσματικότερη αντιμετώπιση χρονίων νοσημάτων (π.χ σακχαρώδης διαβήτης. άσθμα, καρκίνος),

10) Αύξηση των νοσηλειών και εισαγωγών στα νοσοκομεία με συνεπακόλουθο αυξημένο κόστος των υπηρεσιών υγείας,

11) Χαμηλότερο επίπεδο σωματικής και νοητικής λειτουργικότητας,

12) Χειρότερο επίπεδο συνολικής κατάστασης υγείας,

13) Αύξηση των κοινωνικών ανισοτήτων στην υγεία.

Η ενσωμάτωση της ψηφιακής τεχνολογίας στην εκπαιδευτική διαδικασία και στα διαθέσιμα παιδαγωγικά εργαλεία θεωρείται απαραίτητη προκειμένου η εκπαίδευση να παρακολουθήσει τις μεγάλες αλλαγές στον τρόπο σκέψης, ανάλυσης και διαχείρισης της πληροφορίας από τους εφήβους καθώς και στην ανάγκη τους να έχουν άμεση ανταμοιβή, να αλληλοεπιδρούν με συνομηλίκους και να μαθαίνουν μέσα από την εμπειρία. Τα ψηφιακά εργαλεία (όπως, διαδραστικές ιστοσελίδες, εφαρμογές στα κινητά τηλέφωνα, ψηφιακές τάξεις, εκπαιδευτικά διαδραστικά ηλεκτρονικά παιχνίδια κ.α) όταν σχεδιαστούν και χρησιμοποιηθούν σωστά, έχουν αξιολογηθεί θετικά από τους μαθητές και από τους δασκάλους/καθηγητές και σχετίζονται με βελτίωση του μαθησιακού αποτελέσματος. Η χρήση των ψηφιακών εργαλείων στο πλαίσιο του σχολείου ανταποκρίνεται σε μία σημαντική πρόκληση της εφαρμογής προγραμμάτων αγωγής υγείας στο σχολείο, και συγκεκριμένα στην αναγκαιότητα χρησιμοποίησης, εκτός από τους συμβατικούς τρόπους διδασκαλίας και άλλων πιο σύγχρονων και τεχνολογικά φιλικών προσεγγίσεων που επιτρέπουν την αλληλεπίδραση, τη συμμετοχή, τη συζήτηση και την κριτική σκέψη των μαθητών. Ειδικά σε σχέση με το παιχνίδι, είναι γνωστό ότι μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό τρόπο εκμάθησης, εφόσον είναι προσανατολισμένο στην εκπαιδευτική διαδικασία και διαθέτει εκπαιδευτικούς στόχους.

Στο πλαίσιο αυτό τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί σε σημαντικό βαθμό αξιοποιώντας τις τεχνολογίες πληροφόρησης και επικοινωνίας, τα ηλεκτρονικά παιχνίδια σοβαρού σκοπού (στα αγγλικά serious games) που κατασκευάζονται με αποκλειστικό στόχο τη διδασκαλία, εκπαίδευση και ευαισθητοποίηση των παικτών σε διάφορα θέματα. Τα παιχνίδια αυτά, μέσω της βιωματικής μάθησης, προάγουν ένα μαθητικο-κεντρικό εκπαιδευτικό περιβάλλον όπου οι μαθητές κατανοούν και μαθαίνουν με ένα δυναμικό, ευχάριστο και φιλικό προς αυτούς τρόπο, σημαντικές έννοιες και αρχές. Η παιδαγωγική προσέγγιση που ακολουθείται για την ανάπτυξη και εφαρμογή των ηλεκτρονικών αυτών παιχνιδιών ονομάζεται ψηφιακή βασιζόμενη στα παιχνίδια μάθηση, η οποία με τη σειρά της έχει τις βάσεις της στις αρχές της ψυχολογίας παροχής κινήτρων. Με βάση τα παραπάνω, το έργο αυτό στοχεύει στην καλλιέργεια, ανάπτυξη και αύξηση της ΕΥ στην εφηβική ηλικία (πληθυσμός-στόχος οι μαθητές των πρώτων τάξεων του Γυμνασίου και Λυκείου) αξιοποιώντας δημιουργικά και με θετικό τρόπο για την εκπαίδευσή τους την οικεία προς τους εφήβους ψηφιακή τεχνολογία.

Στόχοι

Οι κύριοι στόχοι του έργου συνοψίζονται ως εξής:

  1. Μελέτη υπάρχοντος εκπαιδευτικού υλικού για την ΕΥ στον συγκεκριμένο πληθυσμό-στόχο
  2. Ανάπτυξη του περιεχομένου του ηλεκτρονικού εκπαιδευτικού παιχνιδιού και του υποστηρικτικού εκπαιδευτικού ψηφιακού υλικού για την ΕΥ (ανάπτυξη περιεχομένου εργαλειοθήκης ΕΥ)
  3. Υλοποίηση του ηλεκτρονικού εκπαιδευτικού παιχνιδιού
  4. Υλοποίηση του συμπληρωματικού εκπαιδευτικού υλικού για τους μαθητές, τους εκπαιδευτικούς και τους γονείς.
  5. Πιλοτική εφαρμογή του εκπαιδευτικού υλικού (εργαλειοθήκης) σε πραγματικές συνθήκες – Αξιολόγηση της νέας εργαλειοθήκης για την ΕΥ.

Συμμετέχοντες

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών
Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), είναι το αρχαιότερο και το πλέον ιστορικό Πανεπιστήμιο στην Ελλάδα, αλλά και σε όλη την Βαλκανική χερσόνησο και την Ανατολική Μεσόγειο. Ιδρύθηκε το 1837, σχεδόν ταυτόχρονα με το νέο Ελληνικό κράτος, με μία εθνική διάσταση που ποτέ μέχρι σήμερα δεν απώλεσε. Οι απόφοιτοί του στελεχώνουν για περισσότερο από 180 χρόνια τον επιστημονικό και πολιτιστικό ιστό της χώρας, καθώς και τις υψηλότερες βαθμίδες διοίκησης του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, προσφέροντας τις υπηρεσίες τους στη βάση της υψηλού επιπέδου εκπαίδευσης που έλαβαν. Το Εργαστήριο Υγιεινής Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ ιδρύθηκε το 1933 και είναι το αρχαιότερο Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας μεταξύ των Ιατρικών σχολών σε όλη την Ελλάδα. Το Εργαστήριο εξυπηρετεί διδακτικές, ερευνητικές και ειδικές διαγνωστικές ανάγκες για θέματα τα οποία εμπίπτουν στα κύρια γνωστικά αντικείμενα της δραστηριότητάς του, δηλαδή στην Επιδημιολογία και Μεθοδολογία της Έρευνας, στην Προληπτική Ιατρική και τη Δημόσια Υγεία, την Ιατρική Στατιστική και την Ιατρική της Εργασίας, καθώς και σε πιο εξειδικευμένα αντικείμενα, που αναπτύσσονται στο πλαίσιο των Ειδικών Μονάδων Έρευνας ή/και Ειδικών Διαγνωστικών Μονάδων. Το εκπαιδευτικό του έργο περιλαμβάνει την εκπαίδευση προπτυχιακών και μεταπτυχιακών φοιτητών της Ιατρικής Σχολής αλλά και άλλων Τμημάτων ή Σχολών του ΕΚΠΑ στα μαθήματα της Επιδημιολογίας- Μεθοδολογίας της Έρευνας, Προληπτικής Ιατρικής και Δημόσιας υγείας και Βιοστατιστικής. Το ερευνητικό έργο των μελών Δ.Ε.Π και Ε.ΔΙ.Π του Εργαστηρίου κρίνεται ως ιδιαίτερα αξιόλογο, τόσο ποιοτικά όσο και ποσοτικά, σε εθνικό αλλά διεθνές επίπεδο, με βάση επίσημους βιβλιομετρικούς δείκτες.

Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας
Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (ΠΘ) ιδρύθηκε το 1984. Έδρα του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ορίστηκε ο Βόλος.Το Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας είναι το μεγαλύτερο τμήμα του ΠΘ και ξεκίνησε τη λεοτουργία του το 1990. Το Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας του Τμήματος Ιατρικής του ΠΘ είναι οργανικά εγκατεστημένο στο Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Λάρισας και στα αντικείμενά του περιλαμβάνονται τα πιο κάτω: 1) Διδασκαλία των προπτυχιακών μαθημάτων «Επιδημιολογία», «Κοινωνική και Προληπτική Ιατρική», «Ιατρική της Εργασίας» 2) Το Εργαστήριο έχει την επιστημονική ευθύνη του μεταπτυχιακού προγράμματος «Εφαρμοσμένη Δημόσια Υγεία και Περιβαλλοντική Υγιεινή» 3) Στα πλαίσια της λειτουργίας του ως Περιφερειακό Εργαστήριο Δημόσιας Υγείας (ΠΕΔΥ), έχει τη δυνατότητα να εκτελεί εξειδικευμένες εργαστηριακές εξετάσεις (μικροβιολογικές, χημικές) σε περιβαλλοντικά δείγματα στα πλαίσια προληπτικού ελέγχου και διερεύνησης εξάρσεων κρουσμάτων. Στο πλαίσιο των ποικίλων ερευνητικών του δραστηριοτήτων περιλαμβάνεται και η μελέτη των επιδημιολογικών χαρακτηριστικών του καπνίσματος στην Ελλάδα σε παιδιά και ενήλικές σε συνεργασία με το CDC και τον ΠΟΥ.

toolbox
TCS TOOLBOX

Η εταιρεία TCS TOOLBOX προσφέρει εδώ και χρόνια αξιόπιστες συμβουλευτικές υπηρεσίες υλοποίησης μεγάλων έργων Πληροφορικής και Επικοινωνιών, για το Δημόσιο ή τον ιδιωτικό τομέα, στην Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σκοπός της είναι οι υπηρεσίες που προσφέρει να καλύπτουν όλες τις ανάγκες του κύκλου ζωής των έργων πληροφορικής και επικοινωνιών (ψηφιακού μετασχηματισμού), ώστε να εξασφαλίζουν για τους πελάτες τους την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας των στρατηγικών επιλογών τους.

ΑΠΟΨΗ
ΑΠΟΨΗ

Ο Όμιλος Επιχειρήσεων ΑΠΟΨΗ δραστηριοποιείται στο χώρο των νέων Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνιών, στην Εκπαίδευση και τη Συμβουλευτική. Η έδρα του ομίλου βρίσκεται στον Πειραιά. Οι εταιρείες του Ομίλου παρακολουθούν τις σύγχρονες τάσεις και εξελίξεις και προσαρμόζονται στη μεταβλητότητα και το δυναμισμό της αγοράς, ώστε να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των πελατών της με συνέπεια και αποτελεσματικότητα. Καινοτόμες σε θεωρήσεις και πρακτικές και με τη δέσμευση της διασφάλισης της ποιότητας στα προϊόντα και υπηρεσίες που παρέχει, οι εταιρείες του ομίλου εξελίσσονται συνεχώς σε ολοένα και πιο ανταγωνιστικές και δυναμικές με προοπτική συνεχούς ανάπτυξης.

Ανακοινώσεις

Μετάβαση στο περιεχόμενο